| وضعیت کلی استان |
|
|
|
| نویسنده مدیرسایت | ||
| ۱۶ مهر ۱۳۸۵ | ||
|
استان كرمان با مساحتي بالغ بر 2/18 ميليون هكتار بيش از 11 درصد از خاك ميهن اسلامي ايران را در بر دارد و بيش از هزار كيلومتر با بخش كويري فلات مركزي مرز مشترك دارد.. از مشخصات كل اين استان نزولات اندك جوي ، فقر پوشش گياهي همراه با تبخير زياد ، در مجموع منابع محدود آب سطحي و زيرزميني مي باشد . با توجه به فاكتورهاي ذكر شده و مفاد كنواسيون ريو، بيش از 90 درصد از مساحت استان كرمان جزء مناطق خشك و بياباني محسوب مي گردد بطوريكه بيابان وجه غالب و تاثير گذار در شرايط اقليمي و منابع طبيعي استان مي باشد . 3/6 ميليون هكتار از عرصه هاي منابع طبيعي استان كرمان معادل 36 درصد از كل مساحت استان را بيابانها تشكيل مي دهد كه از اين سطح مقدار 23/4 ميليون هكتار تحت تاثير شديد فرسايش بادي است و مساحتي معادل 676000 هكتار آن به دليل وارد آمدن خسارت با منابع زيست انساني در 16 منطقه از 8 شهرستان استان بعنوان كانون بحران فرسايش بادي شناخته شده است . كه اين كانونهاي بحراني ساليانه خساراتي بالغ بر 166 ميليارد ريال بر اثر طوفانهاي ماسه اي و هجوم ماسه هاي روان را در بر دارند و متحمل ميشوند . كه مقام اول ايران از نظر تحت تاثير شديد فرسايش بادي مختص استان كرمان است ، و ضمنا با داشتن 6/17 از سطح بيابانهاي كشور داراي بالاترين درجه آسيب پذيري در زمينه تخريب اراضي را دارا مي باشد . به جزء شهرستانهاي بافت ، جيرفت و عنبر آباد. كليه شهرستانهاي استان داراي كانون بحران فرسايش بادي بوده.
آب و هوا: حد نهايي هر يك از عناصر جوي به تنهايي بلاهاي مهمي را موجب میگردد مانند افزايش دما و گرمازدگي ، سرعتهاي زياد باد، وقوع طوفان، بارش تندو وقوع تگرگ يخبندان و سرمازدگي و ....... اما بيشترين خسارات جاني و مالي در اثر پديده هاي جوي تركيبي و خطرات ثانويه ناشي از آنها ميباشد . مانند سيليكونها ، طوفان، رعد و برق(صاعقه) ، خشكساليها ، سيل، آتش سوزي، سرمازدگي و... تاثير گذاري بلاياي جوي بر جوامع با توجه به موقعيت توسعه اقتصادي و آسيب پذيري جوامع متفاوت است.بطوريكه رويدادهاي جوي در كشورهاي كمترتوسعه يافته بيشترين خسارات مالي و جاني را در بر دارد.بخش وسيعي از استان كرمان را مناطق بياباني و كويري تشكيل ميدهند و به همين علت اقليم حاكم بر آن داراي شرايط آب و هوايي نامساعد همچون خشكي هوا، كمبود رطوبت نسبي ، طوفانهاي شديد گردو خاك همراه با حاكت شنهاي روان ، نزولات جوي كم ، وقوع رگبارهاي شديد ،خشكسالي و سيلهاي ويرانگر ، تغييرات زياد دماهاي روزانه و فصلي، فقر پوشش گياهي ، وجود كوير لوت، كمبود منابع آب سطحي و محدوديتهاي موجود دربر داشت آب زيرزميني ميباشد. بارندگي ها: متوسط بارندگي در دنيا بالايmm 800 در سال ميباشد ولي در كشور ما ايران بعلت قرار گرفتن در مناطق گرم و خشك دنيا ميزان متوسط بارندگي آن در حدود 250 ميلي متر ميباشد كه در حدود 3/1 متوسط بارندگي كره زمين ميباشد. ولي استان كرمان در منطقه جنوب شرقي ايران واقع گرديده داراي ميزان متوسط130 ميليمتر بارندگي در سال ميباشد كه 2/1 ميزان متوسط بارندگي ايران ميباشد و ميزان نزولات جوي با توجه به موقعيت جغرافيايي و خصوصيات ژئو مور فولوژيكي آن داراي دامنه تغييرات زيادي است بگونه اي كه در مناطق كويري همانند دشت بم بارش كمتر از 30 ميليمتر و در ارتفاعات اين ميزان حدود35 درجه ميليمتر در سال ميباشد. آبهاي زيرزميني: با توجه به ميزان بارندگي 130 ميليمتر استان كرمان كه در دشت بم 30 ميليمترو در ارتفاعات حدود35 ميليمترحدود 2/1 ميانگين كشور است ، به علت عدم وجود جريانات دائمي سطحي تقريبا تمامي نيازهاي آبي استان از منابع آب زيرزميني تامين ميشود و استفاده از آبهاي زيرزميني در سالهاي اخير به علت افزايش جمعيت و لزوم توان اقتصادي و اجتماعي افزايش يافته و عدم تناسب بين ميزان تغذيه اين منابع و ميزان برداشت فصلي باعث شده كه منابع آب زيرزميني استعمال با بيلان منفي روبرو شود. و در برخي دشتها تا ارتفاع 500-300 متر از سطح زمين آب پايين تر رفته است. در حال حاضر ميزان تخليه ساليانه آبهاي زير زميني حدود در صد مربوط به دشت رفسنجان به دشت سيرجان و مابقي به ساير دشتهاي استان ميباشد. خشكسالي: خشكسالي يكي از پديده هاي آب و هوايي و از جمله رخدادهاي مصيبت باري است كه هر ساله خسارتهاي زيادي به بشر تحميل ميكند . بروز خشكسالي بر بخشهاي وسيعي از يك اكوسيستم اثر مي گذارد . مثلا كاهش توليد وبيوماس يك مرتع در اثر خشكسالي علاوه بر فعاليتهاي دامداري، بر حيات وحش نيز اثر داشته و گاه باعث مهاجرت گله هاي بزرگي از حيوانات وحشي يك منطقه به مناطق مساعدي ميشود . از بين رفتن توليدات مرتعي، مرگ و ميرها ، از بين رفتن منابع وابسته به كشاورزي ،فقدان توليدات و محصولات زارعي و تغيیر در استفاده از اراضي از خسارتهاي مستقيم خشكسالي ميباشد . از اين رو خشكسالي در زندگي و فعاليتهاي گوناگون اقتصادي و اجتماعي اثرات قابل ملاحظه اي داشته و تحقيق و بررسي در ابعاد كمي و كيفي آن از ضرورتهاي اوليه مبارزه با خشكسالي در مناطق خشك و نيمه خشك كشور خصوصا استان كويري و بياباني كرمان ميباشد. بر اساس اطلاعات و آمار سازمان هواشناسي و بررسي انجام شده توسط اداره آبخيزداري ، استان كرمان از نظر هواشناسي در اصل يك استان خشكسال ميباشد تا يك استان ترسال، چون بر اساس آمارهاي هواشناسي به ازاء هر پنج سال وضعيت بارندگي 2 سال آن وبارندگي زياد و 3 سال آن ميزان بارندگي پايين و خشكسال ميباشد . سیل : از جمله حوادثی که از نظر تعداد وقوع و میزان خسارات وارده در اغلب مناطق کشور حائز اهمیت بوده سیل می باشد . عوامل موثر در بروز سیل شامل عوامل اقلیمی ، خصوصیات فیزیکی حوزه های آبریز، مرفولوژی و توپوگرافی، خصوصیات زمین شناسی و خاک شناسی ، پوشش گیاهی و عوامل انسانی می باشند که با اعمال اقدامات مدیریتی می توان اثرات نامطلوب آنرا کاهش داد. شرایط اقلیمی حاکم با منطقه کویری يزد و نحوه بارش نزولات جوی به صورت رگبار با پراكنش زمانی و مکانی و شدتهای متفاوت که گاهی کلی میزان بارش سالیانه برخی از مناطق مانند ( جلگه بم ) طی چند رگبار اتفاق می افتد و موجب می شود تا سیلهای مخرب و ویرانگری به دنبال داشته باشد. همانند گونه كه در جدول مربوط به حوادث کل استان ملاحظه می گردد از تعداد 469 مورد حادثه اتفاق افتاده در استان طی سالهای 75تا 83 تعداد 189 مورد مربوط به حادثه سیل می باشد و مسلما خسارات جبران ناپذیری به جامعه وارد نموده است که بالغ بر چهل درصد حوادث مربوط به سیل می باشد. سرمازدگي : استان كرمان به لحاظ قرار داشتن در عرض جغرافيايي بيش از 30 درجه، داراي نوسانات درجه حرارت بيش از حد نرمال اعم از تغييرات درجه حرارت در طول سال و تغييرات درجه حرارت در يك شبانه روز مي باشد و از خصوصيات آن گرم شدن بيش از حد هوا در تابستان و سرد شدن هوا در زمستان بود، به طوريكه دماي هوا در تابستان به 45 درجه سانتي گراد و در زمستان تا 10- درجه سانتي گراد ميرسد. از خصوصيات ديگر اين عرض جغرافيايي برخورد سيستمهاي هواشناسي مختلف و جريانات هوايي از سرد قطبي تا جريانات گرم استوايي است كه برخورد اين دو جبهه مسايل خاص اقليمي، نظير خشكي بيش از حد هوا، كمبود بارندگي، بروز سرماي ناگهاني در فصول بهار و پاييز و بادهاي شديد و طوفانهاي توأم با گرد و خاك مي باشد. سرمازدگي كه پايين آمدن درجه حرارت هوا به حدي كه سيستم فيزيولوژيكي گياه مختل گرديده و به اندامهاي گياهي آسيب برساند تعريف شده و در سه زمان از فعاليت فيزيولوژيكي درختان و گياهان اتفاق مي افتد كه شامل موارد زير مي باشد:
پس از مطالعات و تحقيق زياد به اين مطلب پي بردند كه جهت پيشگيري از وارد شدن خسارات ناشي از سرمازدگي موارد زير بايد رعايت گردد تا كمترين مشكل را داشته باشيم:
متأسفانه هر ساله شاهد خسارت قابل توجهي از اين حادثه طبيعي و قهري بوده، به طوريكه خسارت وارده سرمازدگي كه سال 82 و اوايل سال جاري (فروردين ماه) بالغ بر3000000ميليون ريال كه فقط در شهرستانها جيرفت و كهنوج مبلغ خسارت حدود 2000000 ميليون ريال مي باشد كه ميزان آن بالاتر از برخي خسارات زلزله مي باشد.
|
||
| آخرین بروز رسانی ( ۱۸ مهر ۱۳۸۵ ) | ||
